Teologia - Kultura - Społeczeństwo

Teologia – Kultura – Społeczeństwo

Zaproszenie do współpracy

Scenariusz, czyli sedno sprawy

Szanowni Państwo, z radością ogłaszamy, że w Instytucie Teologii Dogmatycznej na Wydziale Teologii KUL podjęto inicjatywę założenia nowego czasopisma. Będzie to rocznik internetowy pod tytułem „Teologia – Kultura – Społeczeństwo”. Redaktorem naczelnym pisma jest ks. dr hab. Grzegorz Barth. Jakie cele przyświecają nowemu periodykowi?

 

Pierwszym jest cel merytoryczny. Dostrzegamy pewną niebezpieczną alienację teologii w świecie nauki i tak zwanej debaty publicznej. Co więcej, zarzuty o oderwanie myśli teologicznej od życia zarówno kościelnego, jak i społeczno-kulturalnego, z jakimi co rusz się spotykamy, wydają się nie całkiem bezpodstawne. W obliczu ścierających się światopoglądów i idei, w obliczu olbrzymiej wielości perspektyw i ujęć rzeczywistości, teologia staje niejako zagubiona i zdaje się niekiedy wycofywać z batalii o człowieka i prawdę o jego świecie. Tymczasem wielkie pytania człowieka zdają się pozostawać dzisiaj bez jakiejkolwiek próby poważnej odpowiedzi, a podmiot zadający te pytania zderza się z takim chaosem dyskursów, poglądów i aspektów otaczającego go świata, że pojawia się w nim zniechęcenie i zagubienie. W takiej sytuacji teologia nie jest bynajmniej powołana do odgórnego obwieszczania swoich dogmatów, pomijającego kontekst człowieka, do którego się zwraca. Chcemy widzieć teologię raczej jako jedyne możliwe spoiwo rozmaitych dyskursów, jedyny możliwy punkt spinający wizję rzeczywistości. Widzimy zatem teologię zawsze w dialogu z kulturą i społeczeństwem (zob. tytuł). W tym dialogu i tylko w nim teologia może dziś spełnić swoją rolę, a mianowicie rolę zintegrowania prawdy o człowieku i pokazania ostatecznej głębi wszystkiego, o czym mówią nauki szczegółowe, filozofia, czym żyje społeczeństwo i jego kultura. Wszystkie aspekty rzeczywistości, tak dziś wielorako i gęsto naświetlane i wydobywane, mają, jak wierzymy, jeden ostateczny wspólny sens, jeden Logos. Ufamy, że ten Logos tylko teologia może współczesnej kulturze przynieść. Jest tak nie dlatego, jakobyśmy posiadali to ostateczne Słowo. Odwrotnie, to raczej my jesteśmy w Jego posiadaniu i czujemy się zobowiązani zanieść Je współczesnej kulturze i społeczeństwu. Tytuł czasopisma pokazuje więc jasno, jakie są jego założenia. Interesują nas zasadniczo takie teksty, które problemy teologiczne ukazują na tle życia kulturalnego i społecznego. Chcemy w ten sposób przyczyniać się do – dobrze rozumianego – powrotu teologii do świata. O ile zawsze chcemy troszczyć się o to, by teologia nie zapomniała o Bogu (nie stała się teologią bezbożną), o tyle chcemy też zadbać, by teologia była wierna człowiekowi (i nie stała się teologią nieludzką).

Ponadto powstaniu czasopisma towarzyszył także cel formalny. Jest nim umożliwienie twórczości i uczestnictwa w debacie teologicznej młodym adeptom teologii. Dlatego z założenia pismo jest przeznaczone przede wszystkim dla doktorantów teologii. Chcemy umożliwić im publikację artykułów, recenzji i innych tekstów. Chcemy także, by czasopismo przyczyniło się do integracji najmłodszego pokolenia teologów i do kształtowania ich postawy badawczej, przede wszystkim otwartej na postulat dialogu ze współczesną kulturą. Będziemy usatysfakcjonowani, jeśli nasz rocznik zaowocuje gorącymi dyskusjami i ożywi kontakty między młodymi teologami studiującymi w tak wielu już ośrodkach naukowych w Polsce. Dlatego priorytetowe będą zawsze teksty autorstwa doktorantów nauk teologicznych. W dalszej kolejności będziemy także publikować teksty profesjonalnych teologów.

Akt pierwszy, czyli pierwszy numer pisma

Każdemu numerowi czasopisma, dla pewnej spójności i jasności, będzie towarzyszył konkretny temat. Główny trzon artykułów będą stanowić te, które odpowiadać będą temu tematowi. Numer otwierać będzie krótki tekst wstępny jednego z profesorów.

Temat pierwszego numeru w zasadzie jest rozwinięciem samego tytułu czasopisma.  Brzmi on: „Teologia – kultura – społeczeństwo. Wzajemne relacje”. Chodzi o naświetlenie z różnych perspektyw problematyki mającej nam towarzyszyć w kolejnych latach istnienia czasopisma. Oczekujemy więc tekstów, które pokażą zagadnienia teologiczne w ich relacjach z życiem społecznym i kulturalnym. Przede wszystkim chodzi o ukazanie wzajemnych odniesień między teologią, kulturą, a społeczeństwem. Chcemy, by pierwszy numer pokazał panoramę zagadnień, które będą rozwijane w kolejnych. Jak teologia może dzisiaj wpływać na kulturę? Jak może kształtować życie społeczne? W jaki sposób kultura i społeczeństwo wpływały w ciągu minionych stuleci i wpływają wciąż na rozwój teologii? Na ile kontekst kształtuje myśl teologiczną i na ile myśl teologiczna przemienia swój kontekst? Czy możliwa jest jeszcze kultura chrześcijańska, a jeśli tak, to w jakim sensie? Co może współczesnej kulturze zaoferować teologia? Jak teologia może odpowiadać na konkretne problemy życia społecznego? Odpowiedzi na te i inne pytania oczekujemy w Państwa tekstach. Zapraszamy do przesyłania artykułów i recenzji na adres sekretarza redakcji (marwal8 at wp.pl) do 31 grudnia 2015 roku. Artykuły zostaną poddane procedurze recenzji wewnętrznej i zewnętrznej. W numerze pojawią się nazwiska recenzentów. Pierwszy numer rocznika „Teologia – Kultura – Społeczeństwo” powinien ukazać się w pierwszej połowie przyszłego roku. Nasze pismo ma charakter internetowy, a więc pojawiania się pierwszego i kolejnych numerów należy oczekiwać na specjalnej witrynie, która zostanie przygotowana w stosownym czasie. Fakultatywnie teksty będą ukazywać się także na blogu teologicznym „Kleofas”, z którym mamy zaszczyt współpracować. Z racji programowego charakteru numeru pierwszego, wyjątkowo nie będzie w nim jednego tylko otwierającego tekstu profesorskiego, lecz cały obfity blok tekstów autorstwa profesjonalnych teologów, który – jak ufamy – wyznaczy młodym perspektywy i przetrze intelektualne szlaki.